Nie polecieli\u015bmy prosto do Peru – mieli\u015bmy zaskakuj\u0105co du\u017co segment\u00f3w lotu. Kupili\u015bmy tanie bilety z Amsterdamu przez Londyn i Miami do Limy. Najpierw trzeba si\u0119 jednak dosta\u0107 do Amsterdamu.<\/p>\n
Pierwszy lot z Gda\u0144ska do Dortmundu by\u0142 op\u00f3\u017aniony o dwie i p\u00f3\u0142 godziny, w zwi\u0105zku z czym nie zd\u0105\u017cyli\u015bmy na poci\u0105g do Amsterdamu. Bilety mogli\u015bmy wymieni\u0107 na p\u00f3\u017aniejsze, ale nie zrobili\u015bmy tego, bo na stacji w Holzwickede (najbli\u017csza lotnisku stacja) nie by\u0142o kas biletowych. W Dusseldorfie mieli\u015bmy przesiadk\u0119, ale zbyt kr\u00f3tk\u0105, \u017ceby ryzykowa\u0107 stanie w kolejce w kasach. Konduktora spotkali\u015bmy ju\u017c w Holandii. Wyt\u0142umaczyli\u015bmy mu o co chodzi i nie robi\u0142 \u017cadnych problem\u00f3w z biletami na wcze\u015bniejszy poci\u0105g a na odchodne rzuci\u0142 jeszcze \u017cartobliwie “stupid germans” :D<\/p>\n
Dotarli\u015bmy do Amsterdamu wieczorem ale lot mieli\u015bmy dopiero o 8:20 rano, wi\u0119c zdecydowali\u015bmy, \u017ce p\u00f3jdziemy pozwiedza\u0107 najbli\u017csz\u0105 okolic\u0119 i co\u015b zjemy. Nie spos\u00f3b by\u0142o nie zauwa\u017cy\u0107, \u017ce w Amsterdamie te\u017c s\u0105 ulice na wz\u00f3r Hamburskiej Herbertstrasse (prostytutki siedz\u0105ce\/stoj\u0105ce za witrynami sklepowymi zamiast towar\u00f3w), ale by\u0142o ich wiele i by\u0142y kr\u00f3tsze.<\/p>\n
W nocy pojechali\u015bmy poci\u0105giem na lotnisko Schiphol, gdzie po\u0142o\u017cyli\u015bmy si\u0119 na pod\u0142odze za schodami i spali\u015bmy do rana. Godzinny lot do Londynu, gdzie jeste\u015bmy o 8:35 czasu lokalnego. Czekamy dwie godziny i pakujemy si\u0119 do 9-godzinnego lotu do Miami. W Miami jeste\u015bmy o 15:00, wylot o 18:00, wi\u0119c by\u0142 czas, \u017ceby na chwil\u0119 wyj\u015b\u0107 na zewn\u0105trz (jakie\u015b 35 stopni w pa\u017adzierniku! Dlatego zaraz wr\u00f3cili\u015bmy na klimatyzowane lotnisko) i co\u015b zje\u015b\u0107. 5-godzinny lot do Limy by\u0142 op\u00f3\u017aniony, co spowodowa\u0142o, \u017ce byli\u015bmy na miejscu w ponad godzin\u0119 p\u00f3\u017aniej czyli jako\u015b przed p\u00f3\u0142noc\u0105.<\/p>\n
![\"2016-09-04-17-47-45\"](\"https:\/\/palinski.org\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/2016-09-04-17.47.45.jpg\")
<\/p>\n
W trakcie lotu do Peru, musieli\u015bmy wype\u0142ni\u0107 druczki, co przywozimy ze sob\u0105, jaki sprz\u0119t, jak\u0105 got\u00f3wk\u0119, w jaki spos\u00f3b przybywamy do Peru itp. Na druczku by\u0142o napisane czego nie mo\u017cna ze sob\u0105 przywozi\u0107 i jedn\u0105 z tych pozycji by\u0142o “nap\u00f3j alkoholowy o nazwie Pisco”. Czym jest Pisco? Jest to winiak, czy te\u017c brandy czyli destylowane wino. Produkowane jest tylko w Peru i Chile. Peru twierdzi, \u017ce Pisco zosta\u0142o wynalezione w miejscowo\u015bci Pisco w Peru, wi\u0119c maj\u0105 do niego wy\u0142\u0105czne prawo, natomiast Chilijczycy twierdz\u0105, \u017ce jest to og\u00f3lna nazwa dla napoj\u00f3w alkoholowych wyprodukowanych w tym rejonie. Zakaz wwo\u017cenia Pisco do Peru oznacza w praktyce zakaz wwo\u017cenia do Peru Pisco Chilijskiego.<\/p>\n
Plan by\u0142, aby z Limy lecie\u0107 od razu do Cuzco, gdzie rano mieli\u015bmy jecha\u0107 na Machu Picchu. Samoloty z Limy do Cuzco lataj\u0105 co godzin\u0119, ale chcieli\u015bmy kupi\u0107 bilety taniej (a przez to r\u00f3wnie\u017c musieli\u015bmy je kupi\u0107 wcze\u015bniej), bo u\u017cywaj\u0105c punkt\u00f3w, kt\u00f3re dostali\u015bmy za lot na Floryd\u0119 liniami British Airways. Kupili\u015bmy bilety na 4:50, aby za bardzo nie ryzykowa\u0107. W Cuzco byli\u015bmy o 6:10, pojechali\u015bmy taks\u00f3wk\u0105 na star\u00f3wk\u0119, do Plaza de Armas, sk\u0105d odje\u017cd\u017ca\u0142y mini busiki prawie do Aguas Calientes (ma\u0142e miasteczko turystyczne zaraz przy Machu Picchu), ale o tym za chwil\u0119.<\/p>\n
Machu Picchu<\/strong><\/p>\n Trasa do z Cuzco do miejsca, do kt\u00f3rego mieli\u015bmy dojecha\u0107, czyli okolic elektrowni wodnej, wygl\u0105da tak:<\/p>\n Jednak\u017ce\u00a0to nie jest taka prosta trasa, nie nale\u017cy zapomina\u0107, \u017ce s\u0105 to g\u00f3ry. W trakcie jazdy najpierw wznosimy si\u0119 z wysoko\u015bci 3400 m n.p.m., na kt\u00f3rej po\u0142o\u017cone jest Cuzco, na wysoko\u015b\u0107 4300 m n.p.m. a nast\u0119pnie zje\u017cd\u017camy w d\u00f3\u0142 na wysoko\u015b\u0107 1800 m n.p.m. Do tego ci\u0105g\u0142e przyspieszanie, zwalnianie, ciasne zakr\u0119ty, spore przyspieszenia we wszystkich kierunkach. A my przecie\u017c ca\u0142y czas byli\u015bmy przy poziomie morza, dopiero po przylocie do Cuzco zacz\u0119li\u015bmy przebywa\u0107 na du\u017cej wysoko\u015bci a ju\u017c dwie godziny p\u00f3\u017aniej jedziemy busem. Nie wszyscy znie\u015bli dobrze t\u0119 podr\u00f3\u017c…<\/p>\n Trasa by\u0142a pe\u0142na zakr\u0119t\u00f3w. Trzeba to podkre\u015bli\u0107. Miejscami wygl\u0105da\u0142o to tak, jak na screenie z map Google poni\u017cej:<\/p>\n Po kilku godzinach dojechali\u015bmy do elektrowni wodnej. Jest godzina ok. 15. Przed nami 10-kilometrowy treking, ale nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce jeszcze rano byli\u015bmy na poziomie morza, a teraz na wysoko\u015bci 1800-2050 m n.p.m. (pocz\u0105tek-koniec trekingu) a tu ci\u015bnienie wynosi ok 80% ci\u015bnienia przy poziomie morza. Tutaj jeszcze nie by\u0142o to za bardzo zauwa\u017calne, w dalszej cz\u0119\u015bci wycieczki – tak :)<\/p>\n Machu Picchu (13\u00b009\u201950\u2033S 72\u00b032\u201942\u2033W) znajduje si\u0119 na granicy pomi\u0119dzy g\u00f3rami a d\u017cungl\u0105. Nie by\u0142a to jeszcze d\u017cungla z prawdziwego zdarzenia. Droga przez prawie ca\u0142y czas sz\u0142a obok tor\u00f3w kolejowych a z boku by\u0142o wida\u0107 wij\u0105c\u0105 si\u0119 rzek\u0119 Urubamba. Po drodze by\u0142 most kolejowy, na kt\u00f3rym by\u0142o przej\u015bcie dla pieszych, ale w formie\u00a0grubych blach po\u0142o\u017conych uginaj\u0105cych si\u0119 pod pieszymi. Przej\u015bcie nim podnosi\u0142o poziom adrenaliny. Niejednokrotnie droga prowadzi\u0142a przez ma\u0142a rzeczk\u0119, kt\u00f3r\u0105 trzeba by\u0142o przej\u015b\u0107 id\u0105c po podk\u0142adach kolejowych wisz\u0105cych nad rzek\u0105, bo nie by\u0142o innego przej\u015bcia. Dotarli\u015bmy wreszcie do mostu, prowadz\u0105cego na druga stron\u0119 rzeki, za kt\u00f3rym zaraz jest droga na szczyt Machu Picchu. By\u0142o jednak ju\u017c p\u00f3\u017ano, a my musieli\u015bmy jeszcze doj\u015b\u0107 kawa\u0142ek do Aguas Calientes, czyli wioski po\u0142o\u017conej w pobli\u017cu Machu Picchu i \u017cyj\u0105cej z turyst\u00f3w, gdzie mieli\u015bmy nocleg.<\/p>\n Wieczorem jeszcze tylko zwiedzili\u015bmy troch\u0119 Aguas Calientes i kupili\u015bmy bilety na poranny autobus na szczyt Machu Picchu. Dosta\u0107 si\u0119 do Machu Picchu mo\u017cna na dwa sposoby – autobusem, kt\u00f3ry zawozi ludzi pod sam\u0105 bram\u0119 biletow\u0105 albo pieszo. Pieszo jest to ok. 2 kilometr\u00f3w do podn\u00f3\u017ca g\u00f3ry i nast\u0119pnie kilometr w poziomi i ok. 400 metr\u00f3w do g\u00f3ry, \u017ceby do\u015b\u0107 do bramy biletowej, co podobno zajmuje godzin\u0119. Stwierdzili\u015bmy, \u017ce nie mamy czasu i kupili\u015bmy bilety autobusowe za 40 soli (ok. 45 z\u0142). To by\u0142a te\u017c pierwsza noc na wycieczce, kt\u00f3r\u0105 sp\u0119dzili\u015bmy w \u0142\u00f3\u017cku i mogli\u015bmy si\u0119 umy\u0107.<\/p>\n Autobusy zaczyna\u0142y odje\u017cd\u017ca\u0107 o godzinie 6 rano, wi\u0119c stwierdzili\u015bmy, \u017ce przyjdziemy wcze\u015bniej, bo b\u0119d\u0105 kolejki. Tak wielkich kolejek jednak si\u0119 nie spodziewali\u015bmy. Na szcz\u0119\u015bcie kontrola bilet\u00f3w by\u0142a sprawna, ludzie szybko pakowali si\u0119 do autobus\u00f3w a i autobusy co chwil\u0119 podje\u017cd\u017ca\u0142y, wi\u0119c ta wielka kolejka roz\u0142adowa\u0142a si\u0119 zaskakuj\u0105co szybko.<\/p>\n Autobusy wje\u017cd\u017ca\u0142y do Machu Picchu kr\u0119t\u0105 drog\u0105, co chwila mo\u017cna wi\u0119c by\u0142o spojrze\u0107 to z jednej to z drugiej strony na widok z g\u00f3ry na dolin\u0119. Wjazd autobusem trwa\u0142 chyba ze 30 minut; peruwia\u0144scy kierowcy, przyzwyczajeni do codziennej trasy, jechali z maksymaln\u0105 pr\u0119dko\u015bci\u0105 na jak\u0105 pozwala\u0142 stan drogi zr\u0119cznie wymijaj\u0105c si\u0119 z pustymi autobusami\u00a0zje\u017cd\u017caj\u0105cymi z g\u00f3ry.<\/p>\n Po przej\u015bciu przez bramy mogli\u015bmy w ko\u0144cu zacz\u0105\u0107 ogl\u0105da\u0107 Machu Picchu. Z pocz\u0105tku nie by\u0142o zbyt wiele wida\u0107 z racji g\u0119stej mg\u0142y, ale te\u017c przez ni\u0105 spowita ni\u0105 wioska wygl\u0105da\u0142a z g\u00f3ry niesamowicie :) . Mieli\u015bmy bilet na wej\u015bcie na g\u00f3r\u0119 Machu Picchu (Machu Picchu Monta\u00f1a) na godzin\u0119 7, wi\u0119c zrobili\u015bmy jeszcze par\u0119 zdj\u0119\u0107 i zabrali\u015bmy si\u0119 do wej\u015bcia na g\u00f3r\u0119. Przy wej\u015bciu by\u0142a spora kolejka, w kt\u00f3rej musieli\u015bmy\u00a0posta\u0107 p\u00f3\u0142 godziny zanim wpuszczono nas na szlak na g\u00f3r\u0119. Dziennie na do Machu Picchu mo\u017ce wej\u015b\u0107 maksymalnie 2500 ludzi plus dodatkowy tysi\u0105c popo\u0142udniu. Spo\u015br\u00f3d tych 2500 ludzi, 400 mo\u017ce wej\u015b\u0107 na g\u00f3r\u0119 Machu Picchu w godzinach 7-8 oraz 400 w godzinach 10-11. Na g\u00f3r\u0119 Huayna Picchu odpowiednio po 200 ludzi.<\/p>\n W drodze na g\u00f3r\u0119 poznali\u015bmy sympatyczn\u0105 par\u0119 Polak\u00f3w, Jagod\u0119 i Szymona. Byli od nas sprawniejsi fizycznie, wi\u0119c w ko\u0144cu na szczyt weszli szybciej, ale i tak przez cz\u0119\u015b\u0107 drogi oraz na szczycie mi\u0142o si\u0119 z nimi rozmawia\u0142o. Droga na szczyt to kolejne 2,5 kilometra w poziomie oraz wspinaczka z 2460 m n.p.m do nieco ponad 3000 m n.p.m. Zaj\u0119\u0142o nam to ok. p\u00f3\u0142torej godziny. Po wej\u015bciu na szczyt zobaczyli\u015bmy ca\u0142e Machu Picchu oraz okolice we mgle. Chcia\u0142em zrobi\u0107 zdj\u0119cia bez mg\u0142y, wi\u0119c musia\u0142em zaczeka\u0107 do ok. 10:30 kiedy to mg\u0142a zacz\u0119\u0142a si\u0119 unosi\u0107 – niesamowity widok :D . Kiedy ju\u017c zeszli\u015bmy z g\u00f3ry z powrotem do wioski, by\u0142a godzina 11:30, zosta\u0142o nam wi\u0119c ma\u0142o czasu – o 16:12 mieli\u015bmy poci\u0105g powrotny a jeszcze trzeba by\u0142o zej\u015b\u0107 z g\u00f3ry i co\u015b zje\u015b\u0107. Nie mieli\u015bmy niestety czasu, \u017ceby i\u015b\u0107 zwiedzi\u0107 Sun Gate (doj\u015bcie do niej trwa godzin\u0119) ani Inkaskiego mostu linowego. Zwiedzali\u015bmy wi\u0119c sam\u0105 wiosk\u0119 na w\u0142asn\u0105 r\u0119k\u0119, bez przewodnika. Najciekawsze zdj\u0119cia wioski wychodz\u0105 z okolic budynku wartowniczego, kt\u00f3ry zosta\u0142 zbudowany przez Ink\u00f3w na po\u0142udnie od wioski, nieco ponad ni\u0105.<\/p>\n Cz\u0119\u015b\u0107 rolnicza z tarasami jest po\u0142o\u017cona na po\u0142udnie od wioski, niewielkie obszary z tarasami znajduj\u0105 si\u0119 te\u017c w cz\u0119\u015bci zachodniej. Wioska podzielona jest na cz\u0119\u015b\u0107 g\u00f3rn\u0105 (gdzie znajduj\u0105 si\u0119 \u015bwi\u0105tynie, obserwatorium astronomiczne; ta cz\u0119\u015b\u0107 pe\u0142ni\u0142a funkcje religijne i ceremonialne) oraz cz\u0119\u015b\u0107 doln\u0105 (cz\u0119\u015b\u0107 mieszkalna oraz magazyny).<\/p>\n W cz\u0119\u015bci g\u00f3rnej znajdowa\u0142 si\u0119 jedyny zachowany (to znaczy nie zniszczony przez Hiszpan\u00f3w w trakcie podboj\u00f3w) Inti Watana, kt\u00f3ry przez archeolog\u00f3w jest uwa\u017cany za zegar s\u0142oneczny.<\/p>\n W cz\u0119\u015bci dolnej znajdowa\u0142a si\u0119 \u015awi\u0105tynia Kondora, czyli wielki kamie\u0144 ukszta\u0142towany na podobie\u0144stwo kondora. Miejsce, gdzie kondor mia\u0142 g\u0142ow\u0119, uwa\u017cane jest za o\u0142tarz, na kt\u00f3rym sk\u0142adano ofiary. Zaraz za \u015awi\u0105tyni\u0105 Kondora znajdowa\u0142o si\u0119 wi\u0119zienie.<\/p>\n W \u015brodkowej cz\u0119\u015bci wioski znajduje si\u0119 g\u0142\u00f3wny plac, kt\u00f3ry oddziela\u0142 cz\u0119\u015bci g\u00f3rn\u0105 oraz doln\u0105. W cz\u0119\u015bci p\u00f3\u0142nocnej mo\u017cna by\u0142o podej\u015b\u0107 blisko lam oraz alpak i je pog\u0142aska\u0107. O ile zwierz\u0119ta na to pozwoli\u0142y oczywi\u015bcie. Od Sylwii generalnie ucieka\u0142y, za to chodzi\u0142y ca\u0142y czas za pewn\u0105 japonk\u0105 :) .<\/p>\n W ko\u0144cu przyszed\u0142 czas zej\u015bcia z powrotem do Aguas Calientes. Pocz\u0105tkowo chcieli\u015bmy zej\u015b\u0107 na d\u00f3\u0142, jednak byli\u015bmy wyczerpani po wej\u015bciu na g\u00f3r\u0119 Machu Picchu jak te\u017c od temperatury, kt\u00f3ra oko\u0142o po\u0142udnia zrobi\u0142o si\u0119 ca\u0142kiem wysoka. Kupili\u015bmy bilety na powr\u00f3t autobusem na d\u00f3\u0142 (kolejne 40 soli :\/ ) i zjechali\u015bmy.<\/p>\n Poci\u0105g powrotny. Tak naprawd\u0119 poci\u0105g nie doje\u017cd\u017ca do Cuzco, ale do Poroy, kt\u00f3re znajduje si\u0119 kilka kilometr\u00f3w przed Cuzco. Dodatkowo Sylwia i Oli mieli bilety tylko do Ollantaytambo, kt\u00f3re znajduje si\u0119 w po\u0142owie drogi z Aguas Calientes do Cuzco. Za sw\u00f3j bilet zap\u0142aci\u0142em 85$ (najdro\u017cszy poci\u0105g jakim jecha\u0142em!) a Oli z Sylwi\u0105 po 75$. I musieli\u015bmy si\u0119 jako\u015b dosta\u0107 do Cuzco. Koniec ko\u0144c\u00f3w Oli i Sylwia pojechali jakim\u015b colectivo (busiki je\u017cd\u017c\u0105ce na ustalonych trasach bez rozk\u0142adu). Ja, po wyj\u015bciu z poci\u0105gu, zapyta\u0142em si\u0119 par\u0119 Meksykan\u00f3w, jad\u0105cych w przedziale naprzeciwko mnie, czy jad\u0105 do Cuzco i czy chcieliby si\u0119 zrzuci\u0107 razem na taks\u00f3wk\u0119. Odpowiedzieli, \u017ce ju\u017c maj\u0105 transport taks\u00f3wk\u0105, za kt\u00f3r\u0105 nie p\u0142ac\u0105, i mog\u0119 jecha\u0107 z nimi :) . Nie chcieli ode mnie \u017cadnych pieni\u0119dzy, mimo \u017ce proponowa\u0142em, a jak ju\u017c dojechali\u015bmy na miejsce, to porozmawiali\u015bmy troch\u0119 i oczywi\u015bcie zapraszali mnie do Meksyku.<\/p>\n Po noclegu w Cuzco, rano mieli\u015bmy samolot do La Paz z linii lotniczych Peruvian. Lotnisko w Cuzco jest ma\u0142e, a jego sekcja to lot\u00f3w mi\u0119dzynarodowych mikroskopijna. Tu\u017c przed planowanym czasem wylotu zosta\u0142o uruchomione na chwil\u0119 ma\u0142e pomieszczenie z dwoma kolejkami do kontroli bezpiecze\u0144stwa, po czym przeszli\u015bmy do innego pomieszczenia oddzielonymi jak\u0105\u015b przezroczyst\u0105 przegrod\u0105 (kt\u00f3r\u0105 mo\u017cna by\u0142o przesuwa\u0107, \u017ceby przez ni\u0105 przej\u015b\u0107, jak to zrobi\u0142 kto\u015b z obs\u0142ugi) od reszty lotniska. Koniec ko\u0144c\u00f3w start si\u0119 op\u00f3\u017ani\u0142 chyba o godzin\u0119, ale dolecieli\u015bmy do La Paz.<\/p>\n La Paz<\/strong><\/p>\n La Paz jest drugim najwi\u0119kszym miastem Boliwii, po\u0142o\u017cona jest na \u015bredniej wysoko\u015bci 3640 m n. p. m., przez co jest nazywana najwy\u017csz\u0105 stolic\u0105 na \u015bwiecie, cho\u0107 tak naprawd\u0119 stolic\u0105 nie jest, znajduje si\u0119 tu jedynie siedziba rz\u0105du. Zamieszkuje j\u0105 prawie 800 tys. ludzi, razem z miastem El Alto po\u0142o\u017conym zaraz obok (900 tys. mieszka\u0144c\u00f3w) i przedmie\u015bciami daje to obszar metropolitalny wielko\u015bci 2,3 mln ludzi, czyli 20% ludno\u015bci Boliwii. Na wysoko\u015bci 3300 m n. p. m., na kt\u00f3rej byli\u015bmy przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 czasu, ci\u015bnienie wynosi 64% tego, co na poziomie morza a to by\u0142o dopiero trzeci dzie\u0144, kt\u00f3ry sp\u0119dzali\u015bmy na du\u017cej wysoko\u015bci, nie byli\u015bmy wi\u0119c jeszcze zaaklimatyzowani. Po wej\u015bciu schodami na drugie pi\u0119tro dostawali\u015bmy zadyszki :) .<\/p>\n Walut\u0105 w Boliwii jest Boliviano, 1 Bs to ok. 60 groszy.<\/p>\n Poniewa\u017c La Paz jest miastem po\u0142o\u017conym na dnie niewielkiej niecki pomi\u0119dzy g\u00f3rami na p\u0142askowy\u017cu Altiplano oraz u podn\u00f3\u017ca tych g\u00f3r, wyst\u0119puj\u0105 du\u017ce r\u00f3\u017cnice wysoko\u015bci pomi\u0119dzy poszczeg\u00f3lnymi cz\u0119\u015bciami miasta. Zdecydowano si\u0119 wi\u0119c na budow\u0119 sieci kolei gondolowej, kt\u00f3ra tutaj nosi nazw\u0119 Teleferico. Warto wybra\u0107 si\u0119 na przejazd cho\u0107by po to, aby zobaczy\u0107 miasto z g\u00f3ry.<\/p>\n W trakcie pobytu w La Paz zd\u0105\u017cyli\u015bmy jeszcze pojecha\u0107 do Moon Valley (Valle de la Luna), czyli dziwnej formacji skalnej – pe\u0142no jest kilkumetrowej wysoko\u015bci, ale do\u015b\u0107 cienkich ska\u0142 wygl\u0105daj\u0105cych jakby wystawa\u0142y w g\u00f3r\u0119. Mnie nie zachwyci\u0142o.<\/p>\n Poniewa\u017c z La Paz wyje\u017cd\u017cali\u015bmy nocnym autobusem, to pochodzili\u015bmy po rynku ogl\u0105daj\u0105c r\u00f3\u017cne rzeczy – g\u0142\u00f3wnie ubrania z we\u0142ny z lamy i alpaki. Sylwia i Oli pokupowali troch\u0119 ubra\u0144, mnie interesowa\u0142y tylko magnesy. To jest zadziwiaj\u0105ce jak \u0142atwo mo\u017cna si\u0119 dogada\u0107 z kim\u015b, komu zale\u017cy na sprzeda\u017cy mimo, \u017ce nie m\u00f3wi si\u0119 w tym samym j\u0119zyku. Sprzedawcy rzadko kiedy potrafili co\u015b powiedzie\u0107 po angielsku, z nas tylko Sylwia\u00a0potrafi\u0142a powiedzie\u0107 po hiszpa\u0144sku troch\u0119 wi\u0119cej ni\u017c par\u0119 s\u0142\u00f3w. Sprzedawcy cz\u0119sto pisali cen\u0119 na kalkulatorze i pokazywali nam, \u017ceby unikn\u0105\u0107 niejasno\u015bci. Zar\u00f3wno w Peru jak i w Boliwii w sklepach nie ma cen, trzeba si\u0119 o ni\u0105 zapyta\u0107. Peruwia\u0144czycy wykorzystywali to, \u017ceby dawa\u0107 turystom wy\u017csze ceny (jedna dziewczyna z Chile przyzna\u0142a, \u017ce ona te\u017c dostaje wy\u017csze ceny, bo mimo \u017ce m\u00f3wi po hiszpa\u0144sku, to ma inny akcent), Boliwijczycy nie. M\u00f3j dialog z jednym sprzedawc\u0105, jak ju\u017c by\u0142em zdecydowany, \u017ce chc\u0119 kupi\u0107 magnesy:<\/p>\n – Cuanto? (Ile?)<\/p>\n – Veinte (dwadzie\u015bcia).<\/p>\n Chcia\u0142em si\u0119 upewni\u0107 ceny:<\/p>\n – Veinte?<\/p>\n – Fifteen<\/em>.<\/p>\n Nie mia\u0142em zamiaru si\u0119 targowa\u0107, ale ok. Chcia\u0142em zapyta\u0107 o cen\u0119 innego\u00a0magnesu, ale si\u0119 pomyli\u0142em i powiedzia\u0142em:<\/p>\n – Veinte?<\/p>\n – Diez (dziesi\u0119\u0107).<\/p>\n Wzi\u0105\u0142em dwa magnesy za pi\u0119tna\u015bcie i jeden za dziesi\u0119\u0107, sprzedawca m\u00f3wi:<\/p>\n –\u00a0Cuarenta (czterdzie\u015bci).<\/p>\n Podaj\u0119 sprzedawcy dwie dwudziestki i si\u0119 pytam:<\/p>\n – Si?<\/p>\n – Si.<\/p>\n Transakcja zako\u0144czona, obie strony zadowolone :)<\/p>\n W Boliwii sprzedawc\u00f3w mo\u017cna spotka\u0107 prawie w ka\u017cdym miejscu. Nam bardzo si\u0119 spodoba\u0142y panie sprzedaj\u0105ce soczki i piero\u017cki. Siedzi sobie starsza pani, obok niej jest wiadro wype\u0142nione sokiem. P\u0142aci si\u0119 1,5\u00a0Bs (0,9 z\u0142) a pani nalewa do szklanki sok i jeszcze ca\u0142y malutki owoc. Soki maj\u0105 r\u00f3\u017cne smaki, nie wiem jak s\u0105 robione, ale smakuj\u0105 wy\u015bmienicie, po gor\u0105cym dniu jak znalaz\u0142. Po wypiciu soku na miejscu, pani wk\u0142ada szklank\u0119 do wiadra z wod\u0105 i innymi szklankami, \u017ceby si\u0119 wyp\u0142uka\u0142o. Mo\u017cna te\u017c wzi\u0105\u0107 sok na wynos – pani wtedy przelewa zawarto\u015b\u0107 szklanki do ma\u0142ego, przezroczystego woreczka i dodaje s\u0142omk\u0119. Piero\u017cki s\u0105 ca\u0142kiem spore, nie s\u0105 gotowane jak u nas, ale sma\u017cone w g\u0142\u0119bokim oleju, wype\u0142nione s\u0105 g\u0142\u00f3wnie drobno pokrojonymi ziemniakami, ale r\u00f3wnie\u017c innymi warzywami. Bardzo smaczne, dwom takimi mo\u017cna si\u0119 naje\u015b\u0107, a jeden kosztuje tylko 3 Bs (1,8 z\u0142).<\/p>\n Wieczorem przyszli\u015bmy do biura Todo Turismo, kt\u00f3re organizowa\u0142o przewozy autobusami z La Paz do Uyuni i z powrotem (po jednym autobusie w jedn\u0105 stron\u0119, codziennie). W biurze mo\u017cna by\u0142o poczeka\u0107 do wyjazdu autobusu, by\u0142o wi-fi (cho\u0107 dzielone na wiele czekaj\u0105cych os\u00f3b, nie by\u0142o zbyt szybkie) oraz na\u0142adowa\u0107 telefon czy inne urz\u0105dzenia elektroniczne – by\u0142o dost\u0119pnych wiele gniazdek wraz z du\u017c\u0105 listw\u0105 zasilaj\u0105c\u0105. Autobus by\u0142 wycieczkowy, z toalet\u0105, siedzenia mo\u017cna by\u0142o pochyli\u0107 do\u015b\u0107 mocno a tak\u017ce wyci\u0105gn\u0105\u0107 nogi, przez co w miar\u0119 wygodne by\u0142o spanie w pozycji p\u00f3\u0142le\u017c\u0105cej. W autobusie ju\u017c czeka\u0142y na pasa\u017cer\u00f3w koc i p\u00f3\u0142litrowa butelka wody. W trakcie jazdy mo\u017cna by\u0142o obejrze\u0107 film na telewizorze – “London has fallen” (“Londyn w ogniu”, strasznie marny), je\u015bli kto\u015b akurat mia\u0142 przy sobie s\u0142uchawki. W trakcie jazdy by\u0142a te\u017c rozdawana ma\u0142a kolacja i do wyboru woda, coca-cola albo inka-cola (zielono-przezroczyste, produkowane r\u00f3wnie\u017c przez koncern coca-cola, mia\u0142o smak troch\u0119 jak oran\u017cada) a rano jeszcze jaki\u015b jogurt.<\/p>\n Salar de Uyuni<\/strong><\/p>\n Przyjechali\u015bmy rano do Uyuni, ma\u0142ego miasteczka nieopodal Salar de Uyuni. Poszli\u015bmy od razu do biura podr\u00f3\u017cy, u kt\u00f3rego mieli\u015bmy wykupion\u0105 wycieczk\u0119 trzydniow\u0105 na Salar de Uyuni w\u00a0Andes Salt Expeditions. Byli\u015bmy do\u015b\u0107 wcze\u015bnie i trzeba by\u0142o poczeka\u0107 na kierowc\u0119, postawili\u015bmy wi\u0119c p\u00f3j\u015b\u0107 na chwil\u0119 na rynek miasta. Po op\u0142aceniu wycieczki zosta\u0142o nam troch\u0119 dolar\u00f3w a brakowa\u0142o nam boliviano, poszed\u0142em wi\u0119c do banku (funkcjonuj\u0105cego te\u017c jako kantor), \u017ceby nam wymieni\u0142 100$. Po wej\u015bciu do banku podszed\u0142 do mnie uzbrojony stra\u017cnik, kt\u00f3ry nie zna\u0142 angielskiego, ale jako\u015b da\u0142o si\u0119 wyt\u0142umaczy\u0107 o co chodzi. Stra\u017cnik powiedzia\u0142, \u017ceby pobra\u0107 numerek, usi\u0105\u015b\u0107 i czeka\u0107 na swoj\u0105 kolej. Po podej\u015bciu do okienka banku okaza\u0142o si\u0119, \u017ce pracownik banku te\u017c nie zna angielskiego, ale wyt\u0142umaczenie mu, \u017ce chc\u0119 wymieni\u0107 dolary na boliviano nie by\u0142o trudne, pracownik jeszcze dwa razy si\u0119 zapyta\u0142 czy na pewno o to chodzi, pokaza\u0142 r\u0119k\u0105 na \u015bcianie kurs i jeszcze napisa\u0142 ile dostan\u0119 boliviano za 100$, kt\u00f3re chcia\u0142em wymieni\u0142 i w ko\u0144cu to zrobi\u0142. Uff.<\/p>\n Ma\u0142a dygresja na temat toalet w Boliwii. Jest tutaj zaskakuj\u0105co du\u017co toalet publicznych, nawet prysznic\u00f3w publicznych. O ile czasami trzeba by\u0142o si\u0119 przem\u00f3c i skorzysta\u0107 z toalet publicznych (koszt 1 Bs, 0,6 z\u0142) – przy wej\u015bciu dostawa\u0142o si\u0119 wydzielon\u0105 ilo\u015b\u0107 papieru toaletowego, w zupe\u0142no\u015bci wystarczaj\u0105c\u0105 na szcz\u0119\u015bcie – o tyle z prysznica ja ba\u0142bym si\u0119 skorzysta\u0107. W Peru i Boliwii zu\u017cytego papieru toaletowego nie sp\u0142ukuje si\u0119 w muszli, ale wrzuca do kosza obok.<\/p>\n Zapakowali\u015bmy si\u0119 do samochodu z kierowc\u0105. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce nasz kierowca – Roberto – dobrze m\u00f3wi po angielsku, jest sympatyczny i wie ca\u0142kiem sporo o Salar de Uyuni oraz innych atrakcjach, kt\u00f3re odwiedzali\u015bmy. Tak naprawd\u0119 to nie mogli\u015bmy trafi\u0107 na lepszego kierowc\u0119, ale o tym troch\u0119 p\u00f3\u017aniej. Razem z nasz\u0105 tr\u00f3jk\u0105 i kierowc\u0105 jecha\u0142y jeszcze dwie Holenderki i jedna Niemka.<\/p>\n Na pocz\u0105tku pojechali\u015bmy do cmentarzyska poci\u0105g\u00f3w, kt\u00f3rymi kiedy\u015b transportowano s\u00f3l (20\u00b028\u201946\u2033S 66\u00b050\u201904\u2033W). Standardowy przystanek, gdzie zatrzymuj\u0105 si\u0119 wszystkie wycieczki, \u017ceby zrobi\u0107 sobie troch\u0119 zdj\u0119\u0107. Nast\u0119pnie mieli\u015bmy kr\u00f3tki przystanek w Colchani i pojechali\u015bmy ju\u017c na same solne jezioro.<\/p>\n Salar de Uyuni jest najwi\u0119kszym solnym jeziorem na \u015bwiecie, o powierzchni 10,6 tys. kilometr\u00f3w kwadratowych. Powsta\u0142o po wyschni\u0119ciu jeziora 13 – 26 tys. lat temu, teraz znajduje si\u0119 na wysoko\u015bci 3656 m n. p. m.,\u00a0i jest tak p\u0142askie, \u017ce r\u00f3\u017cnice w wysoko\u015bci nie przekraczaj\u0105 metra. Poniewa\u017c Salar de Uyuni jest p\u0142askie, du\u017ce, bardzo jasne a niebo jest prawie ca\u0142y czas bezchmurne, jest u\u017cywane przez satelity do kalibracji pomiar\u00f3w wysoko\u015bci. Pod warstw\u0105 soli, maj\u0105c\u0105 kilkadziesi\u0105t centymetr\u00f3w do kilku metr\u00f3w grubo\u015bci, znajduje si\u0119 woda z du\u017c\u0105 zawarto\u015bci\u0105 r\u00f3\u017cnych zwi\u0105zk\u00f3w, g\u0142\u00f3wnie zwi\u0105zk\u00f3w soli.<\/p>\n S\u00f3l odbija \u015bwiat\u0142o bardzo mocno a poniewa\u017c nie by\u0142o \u017cadnych chmur i byli\u015bmy na wysoko\u015bci 3656 m n. p. m., czyli nad nami by\u0142o o jedn\u0105 trzeci\u0105 atmosfery mniej ni\u017c do czego byli\u015bmy przyzwyczajeni, to by\u0142o naprawd\u0119 bardzo jasno. Jako, \u017ce by\u0142em jedynym, kt\u00f3ry nie mia\u0142 okular\u00f3w przeciws\u0142onecznych, musia\u0142em ca\u0142y czas mocno przymyka\u0107 oczy. Pope\u0142nili\u015bmy r\u00f3wnie\u017c b\u0142\u0105d, \u017ce zacz\u0119li\u015bmy si\u0119 smarowa\u0107 kremem z filtrem UV od tego dnia zamiast od chwili kiedy weszli\u015bmy do Machu Picchu i przez nast\u0119pne dni mocno si\u0119 spalili\u015bmy.<\/p>\n Pierwszy przystanek na salarze to solny hotel, Hotel del Sal (20\u00b019\u201950\u2033S 67\u00b002\u201949\u2033W). Jest to po prostu hotel o \u015bcianach zrobionych z soli, niewielki, sk\u0142ada\u0142 si\u0119 z du\u017cej, g\u0142\u00f3wnej sali, gdzie wszyscy jedli obiad, oraz kilkunastu pokoi. Poprzez “wszyscy” mam na my\u015bli wszystkich turyst\u00f3w jad\u0105cych na wycieczki po salarze, zar\u00f3wno jedno-, dwu- jak i trzydniowe, by\u0142o tego na ka\u017cdym przystanku kilkana\u015bcie samochod\u00f3w. Program wycieczek jest bardzo podobny, dlatego wszystkie samochody zatrzymuj\u0105 si\u0119 w tych samych miejscach mniej wi\u0119cej w tym samym czasie.<\/p>\n Kolejny przystanek to Isla del Pescado (20\u00b014\u201935\u2033S 67\u00b037\u201931\u2033W), czyli ma\u0142a wyspa na salarze. Mo\u017cna by\u0142o wej\u015b\u0107 na szczyt tej wyspy, \u017ceby sobie obejrze\u0107 salar z wysoko\u015bci kilkudziesi\u0119ciu metr\u00f3w. Za wst\u0119p na wysp\u0119 trzeba by\u0142o zap\u0142aci\u0107 30 Bs (18 z\u0142).<\/p>\n Pojechali\u015bmy mniej wi\u0119cej na \u015brodek salaru, z ka\u017cdej strony do brzegu by\u0142o\u00a0co najmniej trzydzie\u015bci kilometr\u00f3w, brzeg wi\u0119c by\u0142 widoczny jedynie jako niewielkie wzniesienia na horyzoncie. Tutaj zrobili\u015bmy troch\u0119 zdj\u0119\u0107 wykorzystuj\u0105cych perspektyw\u0119 czyli ma\u0142y obiekt blisko aparatu (jak np. dinozaur zabrany przez kierowc\u0119) jest r\u00f3wnie du\u017cy czy nawet wi\u0119kszy od cz\u0142owieka stoj\u0105cego dalej, a poniewa\u017c t\u0142o to bia\u0142a s\u00f3l i niebieskie niebo, to na zdj\u0119ciu wygl\u0105da to jakby te elementy by\u0142y obok siebie. Dodatkowo jest bardzo jasno, co sprawia, \u017ce mo\u017cna mocno przymkn\u0105\u0107 przes\u0142on\u0119 i ca\u0142e zdj\u0119cie b\u0119dzie ostre.<\/p>\n Wracaj\u0105c z salaru zrobili\u015bmy jeszcze ma\u0142y przystanek na pro\u015bb\u0119 moj\u0105 i Sylwii, \u017ceby zrobi\u0107 zdj\u0119cia i filmy z zachodu s\u0142o\u0144ca nad salarem.<\/p>\n Pojechali\u015bmy do hotelu w ma\u0142ej wiosce na po\u0142udnie od salaru. Hotel by\u0142 r\u00f3wnie\u017c w wi\u0119kszo\u015bci zrobiony z soli, by\u0142y kontakty do na\u0142adowania sobie sprz\u0119tu, by\u0142y r\u00f3wnie\u017c prysznice, za kt\u00f3re trzeba by\u0142o dodatkowo zap\u0142aci\u0107 (10 Bs, 6 z\u0142), kolacja by\u0142a w cenie.<\/p>\n Tutaj po raz pierwszy zrozumieli\u015bmy jak bardzo zimno mo\u017ce by\u0107 w nocy, wcze\u015bniej nie byli\u015bmy na takiej wysoko\u015bci a p\u00f3\u017aniej spali\u015bmy w ogrzewanym autobusie. W nocy temperatura spada do\u015b\u0107 mocno, dodatkowo w Boliwii (w Peru zreszt\u0105 te\u017c) nie ogrzewaj\u0105 dom\u00f3w, co sprawia, \u017ce we wn\u0119trzu jest niewiele cieplej ni\u017c na zewn\u0105trz. Maj\u0105 za to wiele warstw grubej po\u015bcieli, cho\u0107 nam by\u0142o to jeszcze za ma\u0142o i spali\u015bmy w \u015bpiworach, czasem jeszcze w ubraniach. Jak s\u0142o\u0144ce wzejdzie, zaczyna si\u0119 powoli ociepla\u0107, ale i tak wychodzi si\u0119 w grubym swetrze i kurtce. W ci\u0105gu dnia zrzuca si\u0119 kurt\u0119 a po po\u0142udniu mo\u017cna chodzi\u0107 na kr\u00f3tkim r\u0119kawku. Do zachodu s\u0142o\u0144ca i tak za\u0142o\u017cy si\u0119 znowu zar\u00f3wno sweter jak i kurtk\u0119.<\/p>\n Po \u015bniadaniu jechali\u015bmy dalej na po\u0142udnie. Plan na ten dzie\u0144 przewidywa\u0142 zobaczenie wielu r\u00f3\u017cnokolorowych lagun. Kolory lagun wynikaj\u0105 z naturalnych zanieczyszcze\u0144 r\u00f3\u017cnymi zwi\u0105zkami chemicznymi albo r\u00f3\u017cnymi gatunkami alg. Odwiedzili\u015bmy\u00a0Laguna Ca\u00f1apa (21\u00b030\u201920\u2033S 68\u00b000\u201940\u2033W),\u00a0Laguna Hedionda (21\u00b034\u201910\u2033S 68\u00b002\u201952\u2033W), Laguna Charcota (21\u00b035\u201915\u2033S 68\u00b003\u201952\u2033W) oraz Laguna Ramaditas (21\u00b038\u201925\u2033S 68\u00b004\u201950\u2033W). Przy lagunach mo\u017cna by\u0142o zobaczy\u0107 flamingi. Te cztery laguny s\u0105 po\u0142o\u017cone do\u015b\u0107 blisko siebie, nast\u0119pnie jechali\u015bmy do Laguna Colorada (22\u00b012\u201904\u2033S 67\u00b046\u201950\u2033W) a po drodze zrobili\u015bmy ma\u0142y przystanek, aby zrobi\u0107 zdj\u0119cia przy \u00c1rbol de Piedra (21\u00b057\u201949\u2033S 67\u00b051\u201945\u2033W), 7-metrowej ska\u0142y, kt\u00f3ra na dole si\u0119 zw\u0119\u017ca przypominaj\u0105c kszta\u0142tem roz\u0142o\u017cyste drzewo. Tego dnia wjechali\u015bmy jeszcze do parku narodowego Eduardo Avaroa Andean Fauna National Reserve.<\/p>\n Podczas kolacji mieli\u015bmy mo\u017cliwo\u015b\u0107 spr\u00f3bowania boliwijskiego wina, niestety nie by\u0142o zbyt dobre – w sze\u015b\u0107 os\u00f3b nie sko\u0144czyli\u015bmy jednej butelki. W czasie tego noclegu by\u0142a elektryczno\u015b\u0107, ale tylko do ok. 21, zgodnie ze wcze\u015bniejszymi zapowiedziami.<\/p>\n Rano wczesna pobudka i szybko jechali\u015bmy na po\u0142udnie do\u00a0Sol de Ma\u00f1ana (22\u00b026\u201903\u2033S 67\u00b045\u201923\u2033W) czyli miejsca, gdzie wyst\u0119puj\u0105 solfatary – z ziemi wydobywa si\u0119 gor\u0105ca para o zapachu siarki. Tutaj nasz kierowca pokaza\u0142 nam swoj\u0105 przewag\u0119 nad innymi przewodnikami. Przyjechali\u015bmy na miejsce pierwsi, o wschodzie s\u0142o\u0144ca. Roberto poprowadzi\u0142 nas poprzez ca\u0142e miejsce t\u0142umacz\u0105c dlaczego tutaj wyst\u0119puj\u0105 solfatary. Robi\u0142em zdj\u0119cia, jak ludzie przechodzili pomi\u0119dzy wyziewami gor\u0105cej pary sk\u0105panej w \u015bwietle wschodz\u0105cego s\u0142o\u0144ca, zdj\u0119cia wysz\u0142y naprawd\u0119 \u015bwietne. Po kilku minutach stan\u0119li\u015bmy z boku, sk\u0105d mogli\u015bmy obserwowa\u0107 ca\u0142o\u015b\u0107\u00a0Sol de Ma\u00f1ana. Wkr\u00f3tce przyjecha\u0142y pozosta\u0142e samochody, przewodnicy po prostu wyszli z samochod\u00f3w, nie oprowadzali nigdzie ludzi. Ludzie zacz\u0119li robi\u0107 zdj\u0119cia od strony s\u0142o\u0144ca, co sprawi\u0142o, \u017ce wschodz\u0105ce s\u0142o\u0144ce nie by\u0142o rozproszone gor\u0105cych wyziewach, po chwili te\u017c s\u0142o\u0144ce wzesz\u0142o i mia\u0142o normalny kolor. Zrozumia\u0142em, \u017ce tego dnia tylko ja zrobi\u0142em takie zdj\u0119cia a to wszystko dzi\u0119ki Roberto. W tym miejscu inni przewodnicy tylko przywie\u017ali ludzi na miejsce, odhaczyli, \u017ce zadanie zrobione i tyle. To miejsce jest te\u017c najwy\u017cszym miejscem, na kt\u00f3rym byli\u015bmy podczas naszej ca\u0142ej wycieczki – 4850 m n. p. m., ci\u015bnienie na poziomie 54% tego, co jest na poziomie morza. By\u0142 to jednak sz\u00f3sty dzie\u0144 na du\u017cej wysoko\u015bci, wi\u0119c troch\u0119 si\u0119 zaaklimatyzowali\u015bmy, poza tym g\u0142\u00f3wnie je\u017adzili\u015bmy w samochodzie, tote\u017c nie odczuwali\u015bmy braku tlenu.<\/p>\n Nast\u0119pnie pojechali\u015bmy jeszcze na godzin\u0119 do naturalnych gor\u0105cych \u017ar\u00f3de\u0142 i powr\u00f3t do Uyuni, gdzie dojechali\u015bmy pod wiecz\u00f3r. Poszli\u015bmy do biura Todo Turismo, gdzie czekali\u015bmy na nocny autobus z powrotem do La Paz. I tutaj pope\u0142ni\u0142em du\u017cy b\u0142\u0105d.<\/p>\n Aparat<\/strong><\/p>\n Po przyj\u015bciu do biura po\u0142o\u017cy\u0142em torb\u0119 z aparatem i kamer\u0105 na ziemi a na ni\u0105 po\u0142o\u017cyli\u015bmy kurtki. Sylwia i Oli poszli co\u015b zje\u015b\u0107 a ja postanowi\u0142em skorzysta\u0107 z internetu. Siedzia\u0142em przy stole odwr\u00f3cony ty\u0142em do torby z aparatem. Po pewnym czasie Oli i Sylwia wr\u00f3cili i razem czekali\u015bmy na autobus. Kiedy trzeba by\u0142o ju\u017c si\u0119 zbiera\u0107 do autobusu, zauwa\u017cyli\u015bmy, \u017ce pod naszymi kurtkami nie mojej torby. Szukali\u015bmy woko\u0142o, zapytali\u015bmy si\u0119 obs\u0142ugi autobusu czy widzieli gdzie\u015b torb\u0119, nawet podczas jazdy dwa razy przeszed\u0142em wzd\u0142u\u017c autobusu szukaj\u0105c mojej torby, ale nic nie widzia\u0142em. Najprawdopodobniej aparat ukrad\u0142 europejczyk, kt\u00f3ry siedzia\u0142 obok mnie przez kilkana\u015bcie minut a potem wyszed\u0142. Nikt inny za mn\u0105 nie chodzi\u0142, siedzia\u0142em z ty\u0142u biura. Niestety w biurze nie mieli kamer.<\/p>\n Autobus by\u0142 taki sam jak w drodze z La Paz do Uyuni, te\u017c puszczali film. Znowu\u00a0“London has fallen”…<\/p>\n Po przyje\u017adzie do La Paz najpierw w biurze Todo Turismo poprosili\u015bmy raport i go dostali\u015bmy. Dowiedzieli\u015bmy si\u0119 te\u017c, \u017ce musimy i\u015b\u0107 do na policj\u0119, ale nie zwyk\u0142\u0105, tylko Policia Turistica, kt\u00f3ra znajduje si\u0119 zaraz obok, na dworcu kolejowym. Na dworcu kolejowym znale\u017ali\u015bmy zwyk\u0142\u0105 policj\u0119 a tam starsz\u0105 kobiet\u0119, kt\u00f3ra nie by\u0142a ubrana w mundur i nie zna\u0142a angielskiego. W okienku informacji dowiedzieli\u015bmy si\u0119, \u017ce musimy i\u015b\u0107 w inne miejsce, do FELCC (Fuerza Especial de Lucha Contra el Crimen). Po p\u00f3\u0142godzinnym oczekiwaniu na posterunku FELCC dowiedzieli\u015bmy si\u0119 jedynie tyle, \u017ce jest niedziela i \u017ceby przyj\u015b\u0107 w poniedzia\u0142ek, podczas gdy jeszcze tego dnia\u00a0mieli\u015bmy pojecha\u0107 autobusem do Puno. Wr\u00f3cili\u015bmy na dworzec gdzie w ko\u0144cu uda\u0142o nam si\u0119 znale\u017a\u0107\u00a0Polici\u0119 Turistic\u0119 – swoj\u0105 siedzib\u0119 mia\u0142a w miejscu, kt\u00f3re wygl\u0105da\u0142o jak ka\u017cde inne drzwi w okolicy, ale nad drzwiami, niewielkimi literami by\u0142 napis\u00a0Policia Turistica. Poczekali\u015bmy na \u0142awce ponad godzin\u0119 a\u017c w ko\u0144cu przysz\u0142a policjantka (tym razem w mundurze) i nas wpu\u015bci\u0142a, \u017ceby spisa\u0107 nasze zeznanie. My\u015blicie, \u017ce skoro jest to oddzia\u0142 dla turyst\u00f3w, to b\u0119d\u0105 m\u00f3wi\u0107 po angielsku? Nie. Na szcz\u0119\u015bcie Sylwia zna\u0142a troch\u0119 hiszpa\u0144skiego i troch\u0119 dali\u015bmy rad\u0119 na migi (pani pyta\u0142a o stan cywilny pokazuj\u0105c na swoj\u0105 obr\u0105czk\u0119). Policjantka pos\u0142ugiwa\u0142a si\u0119 komputerem o poziomie technologicznym, jakiego nie widzia\u0142em od chyba 10 lat, drukowa\u0142a na drukarce ig\u0142owej a ksero naszych paszport\u00f3w musieli\u015bmy zrobi\u0107 sami, bo Pani nie mia\u0142a ksera.<\/p>\n Po za\u0142atwieniu wszystkich formalno\u015bci przyszli\u015bmy znowu na dworzec autobusowy, \u017ceby kupi\u0107 bilety do Puno. Okazuje si\u0119, \u017ce nie wystarczy kupi\u0107 bilet na autobus, w Peru i Boliwii trzeba jeszcze dokona\u0107 op\u0142aty za u\u017cycie dworca. Na dworcu co chwila s\u0142ycha\u0107 krzyki naganiaczy dok\u0105d mo\u017cna pojecha\u0107 ich liniami. Ka\u017cda firma mia\u0142a swoje okienko i do ka\u017cdego z nich trzeba by\u0142o podej\u015b\u0107 z osobna zapyta\u0107 si\u0119 dok\u0105d oferuj\u0105 przewozy i w jakiej cenie.<\/p>\n Do Puno z La Paz jedzie si\u0119 poprzez El Alto, mieli\u015bmy wi\u0119c mo\u017cliwo\u015b\u0107 obejrzenia tego miast poprzez szyb\u0119 autobusu. To, co si\u0119 najbardziej rzuca w oczy, to masa nieuko\u0144czonych dom\u00f3w, wi\u0119kszo\u015b\u0107 nawet nie mia\u0142a wstawionych okien. Wybudowane pierwsze pi\u0119tro z wystaj\u0105cymi zbrojeniami jest norm\u0105. Okazuje si\u0119, \u017ce w Peru i Boliwii p\u0142aci si\u0119 znacznie mniejsze podatki, je\u015bli budowa domu nie jest uko\u0144czona.<\/p>\n Wieczorem dojechali\u015bmy autobusem do granicy w Desaguadero, niedaleko\u00a0jeziora Titicaca. Musieli\u015bmy wysi\u0105\u015b\u0107 z autobusu i podej\u015b\u0107 do kontroli granicznej. Przy wje\u017adzie do Boliwii trzeba by\u0142o wype\u0142ni\u0107 kartk\u0119, kt\u00f3r\u0105 urz\u0119dnik podbija\u0142 a przy wyj\u015bciu z granicy trzeba by\u0142o j\u0105 odda\u0107. Urz\u0119dnik wzi\u0105\u0142 t\u0119 kartk\u0119 i bez patrzenia wrzuci\u0142 na stos innych. Zupe\u0142nie niepotrzebne by\u0142o rozkminianie jak j\u0105 wype\u0142ni\u0107 poprawnie. Przez chwil\u0119 nie znajdowali\u015bmy si\u0119 w \u017cadnym pa\u0144stwie, przeszli\u015bmy przez most \u0142\u0105cz\u0105cy Peru i Boliwi\u0119 i ju\u017c na stronie Peruwia\u0144skiej znowu do kontroli granicznej. Kolejny, do\u015b\u0107 d\u0142ugi, dokument do wype\u0142nienia, czekanie w kolejce i powr\u00f3t do autobusu. Ca\u0142o\u015b\u0107 zaj\u0119\u0142a chyba z godzin\u0119. Autobus ruszy\u0142 w dalsz\u0105 drog\u0119 do Puno.<\/p>\n Przyjechali\u015bmy do Puno\u00a0p\u00f3\u017anym wieczorem, gdy targ ju\u017c si\u0119 zako\u0144czy\u0142. Z ulicy nikt nie sprz\u0105tn\u0105\u0142 resztek organicznych i \u015bmieci, ca\u0142o\u015b\u0107 wygl\u0105da\u0142a wi\u0119c okropnie, Puno sprawi\u0142o na nas bardzo negatywne pierwsze wra\u017cenie. Zd\u0105\u017cyli\u015bmy tego dnia jeszcze tylko zameldowa\u0107 si\u0119 w hotelu i p\u00f3j\u015b\u0107 spa\u0107.<\/p>\n Titicaca<\/strong><\/p>\n Jezioro Titicaca znajduje si\u0119 na wysoko\u015bci 3812 m n. p. m., jest najwy\u017cej po\u0142o\u017conym \u017ceglownym jeziorem na \u015bwiecie. S\u0105 jeziora po\u0142o\u017cone wy\u017cej, ale zbyt ma\u0142e, \u017ceby p\u0142ywanie \u0142odzi\u0105 po nich mia\u0142o sens. Titicaca ma powierzchni\u0119 ponad 8 tys. kilometr\u00f3w kwadratowych, ma d\u0142ugo\u015b\u0107 190 km i szeroko\u015b\u0107 80 km. Wi\u0119ksza cz\u0119\u015b\u0107 znajduje si\u0119 na terenie Peru, pozosta\u0142a na terenie Boliwii.<\/p>\n Nie jest do ko\u0144ca pewne sk\u0105d si\u0119 wzi\u0119\u0142a nazwa, ale najprawdopodobniej “Titi” oznacza pum\u0119, natomiast “Caca” oznacza g\u00f3r\u0119. Wypowiadaj\u0105c nazw\u0119 nale\u017cy to robi\u0107 w odpowiedni spos\u00f3b – c czyta si\u0119 jak g\u0142\u0119bokie, mo\u017ce troch\u0119 gard\u0142owe k, natomiast a czytane jest maj\u0105c usta bardziej otwarte ni\u017c do zwyk\u0142ego a. “Caca” czytane tak, jakby to zrobi\u0142 ka\u017cdy polak oznacza w j\u0119zyku hiszpa\u0144skim \u0142ajno. Peruwia\u0144czycy \u015bmiej\u0105 si\u0119, \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 Titi jeziora jest peruwia\u0144ska a caca boliwijska, Boliwijczycy m\u00f3wi\u0105 dok\u0142adnie odwrotnie :) .<\/p>\n W Puno mieli\u015bmy zaplanowan\u0105 wycieczk\u0119 na\u00a0sztuczne wyspy ludu Uros (15\u00b049\u201910\u2033S 69\u00b058\u201910\u2033W) oraz na wysp\u0119 Taquile (15\u00b046\u201910\u2033S 69\u00b041\u201910\u2033W). Lud Uros zacz\u0105\u0142 budowa\u0107 p\u0142ywaj\u0105ce wyspy z ziemi zwi\u0105zanej trzcin\u0105. Wyspy nie s\u0105 zbyt du\u017ce, mieszcz\u0105 jedn\u0105, maksymalnie kilka rodzin. W ramach wycieczki mogli\u015bmy wej\u015b\u0107 na teren jednej z wysp i pos\u0142ucha\u0107 tubylca (oraz t\u0142umacz\u0105cego przewodnika) opowiadaj\u0105cego o tym, jak si\u0119 buduje wyspy oraz jak wygl\u0105da codzienne \u017cycie. Niestety ca\u0142o\u015b\u0107 jest strasznie komercyjna – mieszka\u0144cy wysp oferowali do kupienia ubrania i dywany w\u0142asnej produkcji, kt\u00f3re wygl\u0105da\u0142y jakby je tka\u0142 kto\u015b zupe\u0142nie bez talentu, oferowali za par\u0119 dolar\u00f3w przep\u0142yni\u0119cie tam i z powrotem (10 minut) \u0142odzi\u0105 z trzciny, kt\u00f3ra wygl\u0105da\u0142a zupe\u0142nie nieautentycznie, jakby kto\u015b na si\u0142\u0119 chcia\u0142 j\u0105 upi\u0119kszy\u0107 nie maj\u0105c zupe\u0142nie gustu. Nasza tr\u00f3jka jako jedyna nie skorzysta\u0142a z tego i zostali\u015bmy w \u0142odzi motorowej, kt\u00f3r\u0105 przybyli\u015bmy na wysp\u0119. Mo\u017cna by\u0142o te\u017c za dolara dosta\u0107 stempel do paszportu po\u015bwiadczaj\u0105cy pobyt na wyspie (nie mam poj\u0119cia czy co\u015b takiego w og\u00f3le jest legalne – to tak jakbym ja sam sobie wstawi\u0142 piecz\u0105tk\u0119 do paszportu).<\/p>\n Nast\u0119pnie pop\u0142yn\u0119li\u015bmy na wysp\u0119\u00a0Taquile.\u00a0Wyspa ma zaledwie 5 km d\u0142ugo\u015bci i jest zamieszkiwana przez nieco ponad 2 tys. mieszka\u0144c\u00f3w. Przewidziany zosta\u0142 kr\u00f3tki treking oraz obiad, kt\u00f3ry mieli\u015bmy w cenie. Przewodnik (kt\u00f3ry sam pochodzi\u0142 z tej wyspy) opowiedzia\u0142 nam jak wygl\u0105da \u017cycie na wyspie, jakie s\u0105 zwyczaje, mieli\u015bmy te\u017c troch\u0119 czasu na g\u0142\u00f3wnym placu, zapewne po to, by m\u00f3c kupi\u0107 troch\u0119 ubra\u0144 i innych wyrob\u00f3w z we\u0142ny, ale nie wygl\u0105da\u0142y one szczeg\u00f3lnie a i ceny by\u0142y znacznie wy\u017csze ni\u017c w La Paz. Zauwa\u017cyli\u015bmy te\u017c, \u017ce s\u0142up z zaznaczonymi kierunkami i odleg\u0142o\u015bciami od wielkich miast na \u015bwiecie zupe\u0142nie mija si\u0119 z prawd\u0105. Najprzyjemniejsz\u0105 rzecz\u0105 z wyspy, jak\u0105 wspominam, by\u0142a pyszna herbatka z ro\u015bliny zwanej\u00a0Mu\u00f1a, przypominaj\u0105cej w smaku i zapachu troch\u0119 mi\u0119t\u0119. Chcieli\u015bmy zabra\u0107 ze sob\u0105 troch\u0119 tej ro\u015bliny, ale okazuje si\u0119, \u017ce wyw\u00f3z ro\u015blin z Peru jest nielegalny, mogli\u015bmy jedynie wzi\u0105\u0107 ze sob\u0105 gotow\u0105 ju\u017c herbat\u0119 w torebkach.<\/span><\/p>\n Wieczorem jeszcze poszli\u015bmy na kolacj\u0119. Zobaczy\u0142em w menu bardzo interesuj\u0105c\u0105 pozycj\u0119 – \u015bwink\u0119 morsk\u0105. Okazuje si\u0119, \u017ce dla mieszka\u0144c\u00f3w \u015brodkowej cz\u0119\u015bci ameryki po\u0142udniowej \u015bwinka morska jest zwierz\u0119ciem, kt\u00f3re je si\u0119 od\u015bwi\u0119tnie, podobnie jak indyk w stanach zjednoczonych. Pomy\u015bla\u0142em sobie, \u017ce raczej nie b\u0119d\u0119 mia\u0142 wi\u0119cej okazji zje\u015b\u0107 \u015bwinki morskiej, wi\u0119c zam\u00f3wi\u0142em. Generalnie jednak nie polecam – mi\u0119sa by\u0142o ma\u0142o, trudno je by\u0142o oddzieli\u0107 od malutkich ko\u015bci a smakowa\u0142o w sumie jak kurczak. Tak, zrobi\u0142em zdj\u0119cie telefonem kom\u00f3rkowym jedzenia w restauracji. Ale to by\u0142 jeden, wyj\u0105tkowy raz, chyba mo\u017cna mi wybaczy\u0107 :)<\/p>\n Chivay<\/strong><\/p>\n Nast\u0119pnie pojechali\u015bmy autobusem do Chivay (15\u00b038\u201915\u2033S 71\u00b036\u201905\u2033W), kt\u00f3re znajduje si\u0119 na wysoko\u015bci 3650 m n. p. m. Chivay znajduje si\u0119 na pocz\u0105tku kanionu Colca, kt\u00f3ry jest jednym z najg\u0142\u0119bszych kanion\u00f3w na \u015bwiecie. Jest dwa razy g\u0142\u0119bszy ni\u017c Wielki Kanion w Kolorado, cho\u0107 nie jest tak szeroki. Nie mieli\u015bmy jednak okazji zobaczy\u0107 kanionu w jego najg\u0142\u0119bszym miejscu, jechali\u015bmy tylko\u00a0Mirador Cruz del Condor (miejsca, gdzie jest du\u017ca szansa na zobaczenie kondor\u00f3w).<\/p>\n W Chivay mieli\u015bmy wykupion\u0105 wycieczk\u0119 po kanionie Colca a nast\u0119pnie, w tym samym busie z kierowc\u0105 i przewodnikiem, do Arequipy. Do Chivay dotarli\u015bmy po po\u0142udniu, wieczorem pojechali\u015bmy jeszcze (w ramach wycieczki) do La Calera, czyli gor\u0105cych \u017ar\u00f3de\u0142 po\u0142o\u017conych nieopodal Chivay, mieli\u015bmy te\u017c p\u00f3\u017aniej kolacj\u0119 po\u0142\u0105czon\u0105 z pokazem tanecznym.<\/p>\n Mieli\u015bmy troch\u0119 czasu wolnego w Chivay, wi\u0119c stwierdzili\u015bmy, \u017ce zwiedzimy troch\u0119 miasto. W Peru mo\u017cna znale\u017a\u0107 troch\u0119 absurd\u00f3w (z naszego, europejskiego punktu widzenia), je\u015bli si\u0119 przyjrze\u0107. Wychodz\u0105c ze sklepu (znajduj\u0105cego si\u0119 na pi\u0119trze) zobaczyli\u015bmy nad schodami mini kapliczk\u0119 Maryi ze zdj\u0119ciem Jezusa.<\/p>\n Zobaczy\u0142em te\u017c tak\u0105 przyczepk\u0119. Nie mam poj\u0119cia co ta firma robi, ale logo maj\u0105 przekozackie – nied\u017awied\u017a w zbroi z desk\u0105 surfingow\u0105 wewn\u0105trz czego\u015b, co przypomina g\u0142ow\u0119 tygrysa z p\u0142omieniami i b\u0142yskawicami. Brakuje tylko Husarii.<\/p>\n![\"trasa\"](\"https:\/\/palinski.org\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/trasa.jpg\")
<\/a><\/strong><\/p>\n<\/a><\/p>\n<\/a><\/p>\n<\/p>\n
\n<\/a><\/p>\n<\/p>\n<\/a><\/p>\n<\/p>\n
\n<\/a><\/p>\n<\/a><\/p>\n<\/p>\n<\/p>\n<\/p>\n<\/a><\/p>\n<\/a><\/p>\n
\n<\/a> <\/a><\/p>\n
![\n<\/a>](\"https:\/\/palinski.org\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/logo.jpg\"){kind=link}